Ancona krielen
Italiaanse kriel
De Ancona-kriel is een kleine, energieke kip uit Italië. Je herkent haar meteen aan het glanzend zwarte verenkleed met witte V-vormige parels. Het zijn ijverige scharrelaars en sterke legsters van witte eieren.
Kenmerken
Dit is een levendige kriel, enigszins gestrekt van bouw, zonder slank of hoog gesteld te zijn. In type lijkt ze op een Leghorn: alert, beweeglijk en gebouwd om te scharrelen. Erkend met enkelvoudige kam én rozekam.
- Gewicht: Haan ongeveer 700–800 g, hen 600–700 g.
- Ringenmaat: Haan 13 mm, hen 11 mm.
- Kop: Middellang, in verhouding met het lichaam. Witte, amandelvormige oorlellen. Roodbruine, levendige ogen.
- Kam: Enkelvoudig middelgroot (bij de hen valt het achterste deel naar één kant), of een kleine rozekam met horizontale doorn over het achterhoofd.
- Benen: Geel, vaak met gelijkmatig verdeelde donkere vlekjes. Helemaal geel mag ook. Een brede groene streep op de poten is een uitsluitingsfout.
Het zijn geen knuffelkippen. Wel actief, nieuwsgierig en waakzaam. Leuk om te bekijken, vooral met ruimte om rond te scharrelen.
Eileg
Als Mediterraan legtype horen Ancona’s bij de productiefste krielen. Ze leggen veel witte eieren en vaak ook ’s winters nog door.
- Productie: Tot ongeveer 200 eieren per jaar.
- Kleur en gewicht: Wit, rond de 40 g.
- Broedsheid: Ze worden zelden broeds. Voor kuikens heb je een broedmachine of een pleeghen nodig.
Hen vs haan
De haan heeft een forsere, rechtopstaande enkelvoudige kam (of een nette rozekam) en langere, elegant gebogen sikkels. De hen heeft meer dons en een voller lichaam. Bij enkelvoudige kam staat het voorste deel rechtop, daarna valt de kam geleidelijk naar één kant. Haar staart is groot en goed gespreid, maar zonder die lange sikkels. De pareling is bij beide seksen vergelijkbaar.
Klimaat en huisvesting
Ancona’s zijn weerbaar en doen het goed in warm weer. Kou verdragen ze ook, al kunnen grote enkelvoudige kammen bevriezen bij strenge, winderige vorst. Een droog, tochtvrij hok helpt. Dit zijn geen kippen voor een krappe ren. Ze scharrelen graag en vliegen uitstekend, dus reken op een overdekte ren of hoge afrastering.
Kleurslagen
Het handelsmerk is de V-vormige witte parel op het einde van de veer, scherp begrensd, niet rond of gezoomd. Zwart (of blauw) moet overheersen. Op kop, hals, schouders, rug, zadel, borst en buik wisselen geparelde en egale veren elkaar af.
- Zwart witgepareld: Groenglanzend zwart met witte V-parels, ook op slagpennen, staart en sikkels.
- Blauw witgepareld: Hetzelfde patroon op een gelijkmatig grijsblauwe grondkleur.
Met de leeftijd komt er meer wit bij. Dieren van ongeveer twee jaar hebben vaak de mooiste verdeling. Oudere dieren krijgen grotere en meer parels.
Geschiedenis
De Ancona komt uit de regio Marche in Midden-Italië, genoemd naar de havenstad Ancona. Het ras deelt voorouders met de Leghorn en andere Mediterrane legtypen. Midden 19e eeuw ging het naar Engeland, waar fokkers het verder selecteerden tot het type dat we nu kennen.
De kriel ontstond in Engeland rond 1910. Men wilde een kleine kip met hetzelfde witgeparelde uiterlijk én de sterke eileg van het groothoen. Het grote ras was vooral een leghen. De kriel is dat ook: klein, zuinig en productief, niet bedoeld als dubbeldoelras.
Vorm
Detailbeschrijving als aanvulling op de kenmerken hierboven.
- Romp: Matig lang, diep, van voor tot achter even breed.
- Snavel: Krachtig, middellang, goed gebogen. Geel, iets donker beschaduwd bovenop en aan de punt.
- Hals: Vrij lang, fraai gebogen.
- Rug en zadel: Voldoende lengte, vrij breed. Ruglijn loopt iets af, zadel goed gerond met rijk behang.
- Borst: Goed gewelfd, flink naar voren.
- Vleugels: Goed aangetrokken, niet afhangend. Tippen niet voorbij het lichaam.
- Staart: Groot, halfhoog, goed gespreid. Lange, goed gebogen sikkels bij de haan.
- Ernstige fouten: Korte of smalle bouw, vlakke borst, te hoog gesteld, hangvleugels, veel rood in de oorlellen, rood in het gevederte, verkeerde beenkleur.
Bronnen
American Poultry Association (2023). The American Standard of Perfection.
Verhoef, E. Rijs, A. (2001). Geïllustreerde Hoender Encyclopedie. Rebo Productions.
Kleindierliefhebbers Nederland (2026). Standaard voor Hoenders en Dwerghoenders - Ancona krielen.
Chicken Fans. Ancona Chicken: Temperament, Eggs and Care Guide. https://chickenfans.com/ancona-chicken/ (Geraadpleegd 2025).