Assendelfter krielen

Een licht, slank landhoentype met een vrij hoog gespreide staart. Van voren iets opgericht, naar achteren weinig aflopend. Type herinnert aan Hollandse en Friese pelhoenders, met een staart die lager zit dan bij Friese en iets hoger dan bij Hollandse pelhoenders.

• Gewicht: Haan ongeveer 0,65–0,70 kg, hen 0,55–0,60 kg.
• Ringenmaat: Haan 13 mm, hen 11 mm.
• Kam: Rozekam met flink, grof en onregelmatig werk. Bij voorkeur kort tot middellang en breed, doorn die de neklijn enigszins volgt. Aan de kamvorm worden geen extreme eisen gesteld.
• Oorlellen: Wit, amandelvormig. Iets rood aan de randen mag (vroeger normaal).
• Benen: Onbevederd, leiblauw, vier goed gespreide tenen.

Erg beweeglijk en soms wat schuw. Ze willen ruimte om te scharrelen: vrije uitloop of een zeer ruime ren.

Typische leghoenders. De leg is goed, maar vooral in voorjaar en winter.

• Productie: Rond de 180 eieren per jaar.
• Kleur en gewicht: Romig wit, ongeveer 40 g.
• Broedsheid: Komt sporadisch voor. Als kloek zijn ze niet erg betrouwbaar.

De haan is groter, met een forsere rozekam en hoog gedragen staart met gebogen sikkels. De hen heeft een voller achterlijf. Bij haar let je op fouten als een te rode grondkleur of hoefijzertekening op de borst.

Winterhard en weinig veeleisend. Een droog, tochtvrij hok is genoeg. Het echte probleem is niet de kou, maar te weinig ruimte: deze dwerghoenders willen bewegen en scharrelen.

De peltekening is wat grover dan bij Friese hoenders.

• Zilverpel: Zilverwitte grondkleur, pelling iets fijner dan bij geelpel.
• Geelpel: Vroeger goudpel genoemd. Sinds 1996 geelpel, omdat de kleur lichter is dan klassiek goud. Grondkleur geel met zwarte pel.
• Citroenpel: Bij de kriel erkend: citroengeel met zwarte pel.

Historisch heetten ze ook boerengeeltjes. Lokale namen waren Bijltjes (zwaar getekend) en Eiergelen. Sommige lijnen waren autosexend: zilverpel haantjes werden als eendagshennetjes verkocht.

Afkomstig uit Noord-Holland, waarschijnlijk rond Assendelft in de Zaanstreek. Vermoedelijk voorloper van de gepelde Hollandse hoenders. In het Poultry Book van Wingfield en Johnson (1853) staan Hollandse goudpellen die al op het huidige type lijken. Via markten in Purmerend, Alkmaar en Amsterdam gingen veel Noord-Hollandse gepelden naar Engeland.

De kriel is in de jaren zeventig gemaakt door J.L. Meier uit Den Helder, uit Assendelfter groothoen en Friese krielen. Het grote ras was een leghoen. Deze dwerghoenders houd je voor eieren, peltekening en Nederlands erfgoed, niet als dubbeldoelras.